การยกระดับมาตรฐานงานวิจัยตามระเบียบมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ว่าด้วยข้อกำหนดและแนวทางการดำเนินการด้านจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ พ.ศ. ๒๕๖๘

การพัฒนาทางวิชาการในระดับสากล “ความซื่อตรงทางวิชาการ” (Academic Integrity) และ “จริยธรรมการวิจัย” (Research Ethics) ถือเป็นเสาหลักสำคัญที่บ่งชี้ถึงคุณภาพและความน่าเชื่อถือของผลงานวิจัย โดยเฉพาะอย่างยิ่ง การวิจัยในมนุษย์ (Human Subject Research) ที่จำเป็นต้องคำนึงถึงสิทธิมนุษยชน ความเปราะบาง และสวัสดิภาพของอาสาสมัครเป็นลำดับแรก

เพื่อเป็นการขานรับต่อมาตรฐานสากล อาทิ ปฏิญญาเฮลซิงกิ (Declaration of Helsinki) รายงานเบลมอนต์ (Belmont Report) และแนวทางจริยธรรมสากลของ CIOMS สภามหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย จึงได้เห็นชอบและประกาศใช้ “ระเบียบมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ว่าด้วยข้อกำหนดและแนวทางการดำเนินการด้านจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ พ.ศ. ๒๕๖๘” โดยมีผลบังคับใช้นับตั้งแต่วันที่ ๓๐ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๖๘ เป็นต้นมา

สาระสำคัญและนัยทางวิชาการของระเบียบฉบับใหม่

ระเบียบฉบับนี้มิได้เป็นเพียงข้อกำหนดทางธุรการ แต่เป็นกรอบแนวคิดเชิงปฎิบัติ (Framework of Practice) ที่มุ่งเน้นการคุ้มครองศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ โดยมีสาระสำคัญที่นักวิจัยพึงตระหนัก ดังนี้:

๑. การยึดถือหลักการจริยธรรมสากล: การดำเนินการวิจัยต้องอยู่บนพื้นฐานของความเคารพในบุคคล (Respect for Persons) การให้คุณประโยชน์และไม่ก่อให้เกิดอันตราย (Beneficence) และความยุติธรรม (Justice) ๒. บทบาทของสถาบันวิจัยพุทธศาสตร์: ตามข้อ ๒๖ ของระเบียบฯ ได้กำหนดให้สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ เป็นหน่วยงานหลักในการกำกับดูแลและสนับสนุนการดำเนินงานด้านจริยธรรมการวิจัยของมหาวิทยาลัย เพื่อให้กระบวนการพิจารณาโครงร่างการวิจัยเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและโปร่งใส
๓. บทเฉพาะกาลสำหรับการเปลี่ยนผ่าน: สำหรับโครงการวิจัยที่ได้เริ่มดำเนินการก่อนวันที่ระเบียบนี้มีผลบังคับใช้ (ก่อน ๓๐ พ.ย. ๒๕๖๘) ให้สามารถดำเนินการต่อไปได้ตามแนวปฏิบัติเดิมจนกว่าจะแล้วเสร็จ เพื่อมิให้เกิดผลกระทบต่อความต่อเนื่องของงานวิจัย

แนวทางการยื่นขอรับรองจริยธรรมการวิจัย (Submission Protocol)

เพื่ออำนวยความสะดวกในการบริหารจัดการงานวิจัยและลดขั้นตอนทางเอกสาร (Paperless) สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ได้พัฒนาระบบสารสนเทศรองรับการยื่นเสนอโครงการวิจัยเพื่อขอรับการพิจารณาจริยธรรมฯ โดยนักวิจัยสามารถดำเนินการได้ดังนี้:

• ช่องทางการยื่นข้อเสนอโครงการ (E-Submission): นักวิจัยสามารถเข้าสู่ระบบสารสนเทศเพื่อการบริหารจัดการงานวิจัย (e-Research) เพื่อยื่นขอรับรองจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ ได้ที่เว็บไซต์: 🌐 https://bri.mcu.ac.th/rse

• การศึกษาข้อกำหนดและระเบียบวิธีปฏิบัติ: เพื่อความถูกต้องในการจัดทำเอกสาร Information Sheet และ Informed Consent Form ขอให้นักวิจัยศึกษารายละเอียดระเบียบฉบับเต็มได้ที่: 📄 https://newbri.mcu.ac.th/?page_id=3315

บทสรุป

การปฏิบัติตามระเบียบว่าด้วยจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ พ.ศ. ๒๕๖๘ ถือเป็นพันธกิจสำคัญของนักวิจัยมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ในการสร้างสรรค์องค์ความรู้ทางพุทธศาสตร์และการบูรณาการศาสตร์สมัยใหม่ ที่ไม่เพียงแต่เป็นเลิศทางวิชาการ แต่ยังงดงามด้วยจริยธรรม และเป็นที่ยอมรับในประชาคมวิจัยระดับนานาชาติ

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม: สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย